Balaban

§1Balaban nasıl okunur?

Vurgu genellikle 3. hecededir; ölçünlü Türkçede soyadlarında vurgu bölgeye ve konuşmacıya göre değişebilir.

§2Balaban soyadı ne anlama geliyor?

Balaban sözcüğünün birden çok anlamı vardır: balıkçılgillerden, sazlıklarda yaşayan iri bir kuş (bayağı balaban); mey ve duduğa benzeyen, Kafkasya ve Orta Asya’da çalınan nefesli bir çalgı; ve ‘iri, büyük’. Ayrıca Selçuklu ve Osmanlı kaynaklarında Balaban bir kişi adı olarak geçer. Soyadının bu anlamlardan hangisine dayandığı kesin değildir. Sözcüğün kökeni için iki Farsça açıklama öne sürülmüştür: Çağbayır’a göre bālā ‘yüksek’ ile bāng ‘ses’, Nişanyan’a göre pehlivan sözcüğünün halk ağzındaki bir biçimi.³

Kökeni tartışmalıdır. Öne sürülen görüşler:

1. Kuş adı: balaban, balıkçılgillerden sazlık kuşu.
2. Çalgı adı: mey ve duduk türünden nefesli çalgı.
3. Sıfat ve kişi adı: ‘iri, büyük’; tarihî kaynaklarda kişi adı olarak da görülür.

Balaban aynı zamanda günlük Türkçede kullanılan bir sözcüktür.

§3Balaban hangi parçalardan oluşuyor?

Balaban tek bir kökten oluşur: balaban (balıkçılgillerden bir kuş; nefesli bir çalgı; iri).

• balaban Farsça — balıkçılgillerden kuş; mey, duduk benzeri nefesli çalgı; iri, büyük³

§4Balaban soyadı nasıl oluştu?

Balaban, “yalın ad” türünde bir soyadıdır.

§5Balaban soyadını taşıyan tanınmış kişiler kimler?

1. Alper Balaban futbolcu 1987–2010
2. Kartal Balaban oyuncu 1980–
3. Candan Seda Balaban oyuncu 1971–
4. Gündoğan Ali Balaban basketbol hakemi
5. Musa Semih Balaban siyasetçi 1964–
6. Ozan Balaban spor yöneticisi
7. Rabia Balaban futbolcu 1999–
8. Turan Balaban profesyonel güreşçi 1987–

Wikidata’da Balaban soyadını taşıyan kişilerin kayıtlarından; Vikipedi’deki dil sürümü sayısına göre sıralı.

§6Balaban bir ad olarak da kullanılıyor mu?

Evet. Balaban bir kişi adı olarak da verilir; ad olarak da “balaban kuşu; nefesli çalgı; iri” anlamını taşır.

Balaban adının anlamı ve istatistikleri — turkiyenames.com →

§8Balaban hakkında sık sorulanlar

S1

Balaban soyadı ne anlama gelir?

Balaban sözcüğünün birden çok anlamı vardır: balıkçılgillerden, sazlıklarda yaşayan iri bir kuş (bayağı balaban); mey ve duduğa benzeyen, Kafkasya ve Orta Asya’da çalınan nefesli bir çalgı; ve ‘iri, büyük’. Ayrıca Selçuklu ve Osmanlı kaynaklarında Balaban bir kişi adı olarak geçer. Soyadının bu anlamlardan hangisine dayandığı kesin değildir. Sözcüğün kökeni için iki Farsça açıklama öne sürülmüştür: Çağbayır’a göre bālā ‘yüksek’ ile bāng ‘ses’, Nişanyan’a göre pehlivan sözcüğünün halk ağzındaki bir biçimi.

S2

Balaban soyadının kökeni nedir?

Balaban soyadının kök sözcüğü balaban (Farsça): “balıkçılgillerden kuş; mey, duduk benzeri nefesli çalgı; iri, büyük”. Balaban için 4 ayrı köken görüşü var; hepsi bu sayfada.

S3

Balaban nasıl okunur?

Ba·la·ban — 3 hece; IPA: /baɫaˈban/.