Türkiye Soyadları Türk soyadlarının kaynaklı sözlüğü

SOYADIKayıt 5.175

Zeki

Zeki /zeˈci/

“keskin zihinli”1

Tartışmalı köken Zeki: zeki + Zeki kök kayıtları · Nasıl biliyoruz?

Yayın: Son güncelleme:

Harf / hece
4 / 2
Yapı
Sıfat
Ünlü uyumu
ince
Baş harf
Z
Kaynak göster ve paylaş
Görseli indir

Zeki nasıl okunur?

Zeki

IPA /zeˈci/

Vurgu genellikle 2. hecededir; ölçünlü Türkçede soyadlarında vurgu bölgeye ve konuşmacıya göre değişebilir.

Zeki soyadı ne anlama geliyor?

Zeki, sözlükte “anlama ve kavrama yeteneği olan, çabuk kavrayan” demektir; Nişanyan sıfatı Arapça ḏakī “parıltılı, zihni keskin” sözcüğüne bağlar. Erkek adı olarak ise Nişanyan Adlar “temiz, arı” anlamını verir; bu anlam Arapçada ayrı bir köke dayanır.1

Kökeni tartışmalıdır. Öne sürülen görüşler:

  1. Sıfat zeki: Arapça ḏakī “zihni keskin” (Nişanyan Sözlük).
  2. Ad olarak Zeki: “temiz, arı” (Nişanyan Adlar).

Zeki aynı zamanda günlük Türkçede kullanılan bir sözcüktür.

Zeki hangi parçalardan oluşuyor?

Zeki Arapça kökenlidir ve tek bir kökten oluşur: zeki (zeki, keskin zihinli; temiz).

Zeki + kök zeki zeki, keskin zihinli;temiz ARAPÇA zeki “anlama ve kavramayeteneği olan” ARAPÇA Zeki “erkek adı: temiz, arı” Zeki zeki kök zeki, keskin zihinli; temiz zeki ARAPÇA “anlama ve kavrama yeteneği olan” Zeki ARAPÇA “erkek adı: temiz, arı”
Zeki: parçalar ve kök sözcükler
  • zeki Arapça — anlama ve kavrama yeteneği olan1
  • Zeki Arapça — erkek adı: temiz, arı1

Zeki soyadı nasıl oluştu?

Zeki, zeki (“zeki, keskin zihinli; temiz”) sıfatının olduğu gibi soyadı olarak alınmasıyla oluştu.

Ortak not · 1934Soyadları 21 Haziran 1934 tarihli 2525 sayılı Soyadı Kanunu’yla zorunlu oldu.5

Zeki soyadını taşıyan tanınmış kişiler kimler?

  1. Ahmet Zeki Şengil devlet görevlisi 1962–
  2. Yasemin Zeki artistik buz patencisi 2003–

Wikidata’da Zeki soyadını taşıyan kişilerin kayıtlarından; Vikipedi’deki dil sürümü sayısına göre sıralı.

Zeki bir ad olarak da kullanılıyor mu?

Evet. Zeki bir kişi adı olarak da verilir; ad olarak da “keskin zihinli” anlamını taşır.

Zeki adının anlamı ve istatistikleri — turkiyenames.com →

Zeki ile benzer anlamlı soyadları hangileri?

Zeki ile aynı birincil kategoride yer alan Akıl, Akıllı ve Ayık, kök açıklamalarında ortak anlam sözcükleri taşıyor.

Zeki için hangi rehberler okunabilir?

Zeki maddesindeki kök, yapı ve kayıt bilgilerini bu rehberle birlikte okuyabilirsiniz: Soyadı ve soyağacı araştırma rehberi.

Bu bilgiler hangi kaynaklara dayanıyor?

  1. 1 Sevan Nişanyan Nişanyan Sözlük: zeki erişim 8 Kasım 2026
  2. 2 Sevan Nişanyan Nişanyan Adlar: Zeki erişim 8 Kasım 2026
  3. 3 Wikimedia Wiktionary: zeki erişim 8 Kasım 2026
  4. 4 Wikimedia Foundation Wikidata: people with this family name erişim 8 Kasım 2026
  5. 5 T.C. Resmî Gazete / Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr) Soyadı Kanunu (Kanun No. 2525) erişim 8 Kasım 2026
  6. 6 turkiyenames.com Türkiye İsimleri (turkiyenames.com) erişim 9 Kasım 2026

Zeki hakkında sık sorulanlar

S1

Zeki soyadı ne anlama gelir?

Zeki, sözlükte “anlama ve kavrama yeteneği olan, çabuk kavrayan” demektir; Nişanyan sıfatı Arapça ḏakī “parıltılı, zihni keskin” sözcüğüne bağlar. Erkek adı olarak ise Nişanyan Adlar “temiz, arı” anlamını verir; bu anlam Arapçada ayrı bir köke dayanır.
S2

Zeki soyadının kökeni nedir?

Zeki soyadının kök sözcüğü zeki (Arapça): “anlama ve kavrama yeteneği olan”. Zeki için 3 ayrı köken görüşü var; hepsi bu sayfada.
S3

Zeki nasıl okunur?

Ze·ki — 2 hece; IPA: /zeˈci/.