SOYADIKayıt 1.101
Dede
“büyükbaba, ata”3
- KategoriAkrabalık ve aile
- KökenTürkçe
- YapıYalın ad
- Harf / hece
- 4 / 2
- Yapı
- Yalın ad
- Ünlü uyumu
- ince
İçindekiler§1–§11
Dede nasıl okunur?
Vurgu genellikle 2. hecededir; ölçünlü Türkçede soyadlarında vurgu bölgeye ve konuşmacıya göre değişebilir.
Dede soyadı ne anlama geliyor?
Dede, annenin ya da babanın babası, büyükbabadır; geniş anlamda ata, ecdat demektir. Mevlevilikte çilesini tamamlamış dervişlere, halk arasında da saygı duyulan yaşlı erkeklere dede denir. Soyadı çoğu zaman topluluk içinde dede diye anılan bir atadan gelir.3
Dede aynı zamanda günlük Türkçede kullanılan bir sözcüktür.
Dede hangi parçalardan oluşuyor?
Dede tek bir kökten oluşur: dede (büyükbaba; ata; derviş unvanı).
- dede Türkçe — annenin ya da babanın babası; ata; Mevlevilikte çile doldurmuş derviş; yaşlılara seslenme sözü3
Dede soyadı nasıl oluştu?
Dede, “yalın ad” türünde bir soyadıdır.
Dede ile akraba soyadları hangileri?
| # | Soyadı | İlişki | Sıra | Kişi sayısı |
|---|---|---|---|---|
| 01 | Dedeoğlu | aynı kök | – | – |
Dede soyadı en çok hangi illerde?
Dede ulusal ilk 30’da yer almıyor; ancak 1 ilin ilk 30 listesinde geçiyor. En üst sırası Çankırı’da 28.1
- İl ilk 30 listesinde 1
- Listede yok
| # | İl | Sıra | Kişi sayısı |
|---|---|---|---|
| 01 | Çankırı | 28 | 705 |
Dede soyadını taşıyan tanınmış kişiler kimler?
- Mercan Dede müzisyen 1966–
- Çiğdem Dede powerlifting sporcusu 1980–
- Abdülbaki Nasır Dede besteci 1765–1820
- Celal Emi̇r Dede futbolcu 2001–
- Yunus Emre Dede amatör güreşçi 1995–
- Emel Dede oyuncu 1989–
- Esrar Dede yazar 1749–
- Hüseyin Dede şair 1954–
Wikidata’da Dede soyadını taşıyan kişilerin kayıtlarından; Vikipedi’deki dil sürümü sayısına göre sıralı.
Dede bir ad olarak da kullanılıyor mu?
Evet. Dede bir kişi adı olarak da verilir; ad olarak da “büyükbaba, ata” anlamını taşır.
Bu bilgiler hangi kaynaklara dayanıyor?
- 1 Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK)ADNKS TÜİK Nüfus İsim Portalı: En çok kullanılan soyisimler (ADNKS)
- 2 Wikimedia Vikisözlük: dede
- 3 Wikimedia Wiktionary: Dede
- 4 Wikimedia Foundation Wikidata: people with this family name
- 5 T.C. Resmî Gazete / Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr) Soyadı Kanunu (Kanun No. 2525)
- 6 T.C. Resmî Gazete / Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr) Soyadı Nizamnamesi (Bakanlar Kurulu Kararı 2/1759)
- 7 Natural Earth Natural Earth: Admin-1 boundaries
- 8 turkiyenames.com Türkiye İsimleri (turkiyenames.com)
Dede hakkında sık sorulanlar
- S1
Dede soyadı ne anlama gelir?
- Dede, annenin ya da babanın babası, büyükbabadır; geniş anlamda ata, ecdat demektir. Mevlevilikte çilesini tamamlamış dervişlere, halk arasında da saygı duyulan yaşlı erkeklere dede denir. Soyadı çoğu zaman topluluk içinde dede diye anılan bir atadan gelir.
- S2
Dede soyadının kökeni nedir?
- Dede soyadının kök sözcüğü dede (Türkçe): “annenin ya da babanın babası; ata; Mevlevilikte çile doldurmuş derviş; yaşlılara seslenme sözü”.
- S3
Dede nasıl okunur?
- De·de — 2 hece; IPA: /deˈde/.