Demir mi, Yıldırım mı?

Her Yıldırım için yaklaşık 1,32 Demir var (2025). 2018’den bu yana Demir %6,9, Yıldırım %4,7 büyüdü; yani aradaki fark açılıyor. Ulusal sıralamada Demir üçüncü, Yıldırım yedinci sırada.¹

SOYADI · No. 3

Demir

“sert, işlenen bir maden; sağlam, güçlü”

Kişi sayısı: 876.934
Binde: 10,2
2018’den bu yana: +%6,9
Birinci olduğu il sayısı: 9
Köken: Türkçe
Kategori: Madenler ve değerli taşlar

SOYADI · No. 7

Yıldırım

“buluttan yere inen elektrik; çok hızlı, ani güç”

Kişi sayısı: 666.723
Binde: 7,7
2018’den bu yana: +%4,7
Birinci olduğu il sayısı: 1
Köken: Türkçe
Kategori: Rüzgâr, yağmur ve yıldırım

Demir ve Yıldırım 2018’den bu yana nasıl değişti?

Kişi sayısı, 2018–2025. Dikey eksen sıfırdan başlamaz.

Kişi sayısı, 2018–2025.
	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Demir	820.156	831.095	840.270	849.475	858.092	864.643	871.107	876.934
Yıldırım	636.738	643.571	648.965	654.066	658.631	661.503	664.229	666.723

Oran: Demir ÷ Yıldırım.¹
Yıl	Demir	Yıldırım	Oran
2018	820.156	636.738	1,29
2019	831.095	643.571	1,29
2020	840.270	648.965	1,29
2021	849.475	654.066	1,30
2022	858.092	658.631	1,30
2023	864.643	661.503	1,31
2024	871.107	664.229	1,31
2025	876.934	666.723	1,32

Hangi illerde hangisi önde?

2025 il listelerinde Demir 62 ilde Yıldırım’dan önde, Yıldırım ise 19 ilde.¹

Demir önde

İstanbul3.147.661
Şanlıurfa1.61.607
Gaziantep3.36.919
İzmir3.36.287
Bursa4.30.743
Antalya3.25.471
Diyarbakır2.24.930
Adana3.22.676

Yıldırım önde

Ankara3.52.576
Konya5.16.393
Kayseri3.13.434
Elazığ1.12.502
Sivas2.10.712
Erzurum5.8.992
Denizli2.8.346
Malatya5.7.633

Listelerde en kalabalık iller gösterilir; sayı, o ildeki kişi sayısıdır.

Kökleri ortak mı?

Demir ve Yıldırım soyadlarının ikisi de Türkçe kökenli bir sözcüğe dayanır; ikisi de yalın ad türünde.

Demir Demir, en yaygın kullanılan madenin adıdır; eski Türkçedeki temür biçiminden gelir. Mecaz anlamda güçlü, sağlam ve yıkılmaz olanı anlatır. Türk dünyasında çok eski bir kişi adıdır; Timur adı da aynı sözcüğün bir biçimidir.
Yıldırım Yere inen gök elektriğine, yıldırıma verilen addır. Tamlamalarda “çok hızlı” anlamı kazanır: yıldırım hızıyla, yıldırım harbi. Soyadı bu ani güç ve hız imgesini taşır; aynı zamanda bir erkek adıdır.

Bu karşılaştırma nasıl yapıldı?

Kaynaklar

1Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) · ADNKS, TÜİK Nüfus İsim Portalı: En çok kullanılan soyisimler (ADNKS)
2Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) · ADNKS, TÜİK ADNKS: Cinsiyete göre nüfus, Türkiye ve 81 il