Dizin·9 dil
Sözcük kökenine göre soyadları
Bir soyadının sözcüğü Türkçe, Arapça, Farsça ya da başka bir dilden gelebilir. Bu, sözcüğün tarihine dair bir bilgidir; o adı taşıyan ailelerin soyu hakkında bir şey söylemez.
Dillere göre
- Türkçe kökenli soyadları 2419 soyadı Türkiye’de en sık rastlanan üç soyadı Yılmaz, Kaya ve Demir’dir. TÜİK ADNKS 2025 verilerine göre Yılmaz 1.177.896, Kaya 899.722, Demir 876.934 kişiyle ilk üç sırada yer alır. Üçü de Türkçenin kendi söz varlığından gelir. Yılmaz, “yılmak” fiilinin olumsuz geniş zaman biçimidir. Kaya ve demir ise eski Türkçeden beri kullanılan adlardır. Yılmaz · Kaya · Demir · Çelik
- Arapça kökenli soyadları 403 soyadı Kasap, hekim, kâtip. Bu üç sözcük bugün herkesin bildiği Türkçe sözcüklerdir. Üçü de Arapçadan gelir ve üçü de soyadı olarak kullanılır. Arapça kökenli soyadlarının çoğu böyledir: Türkçeye yüzyıllar önce yerleşmiş bir sözcük, 1934’te soyadı olarak seçilmiştir. Acar · Abacı · Abacıoğlu · Abalı
- Farsça kökenli soyadları 332 soyadı Şahin, Türkiye’nin en yaygın altıncı soyadıdır. TÜİK ADNKS 2025 verilerinde 688.214 kişi bu adı taşır. Sözcük sözlüklerde Farsça şāhīn “doğana benzer yırtıcı kuş” biçiminden gösterilir. Aynı listede Polat (273.871 kişi) ve Can (230.085 kişi) da vardır. Polat Farsça pūlād “çelik”, Can ise Farsça cān “ruh, can” sözcüğünden gelir. En sık görülen soyadları arasında bile Farsça katman açıkça görünür. Şahin · Polat · Özcan · Can
- Rumca ve Yunanca kökenli soyadları 73 soyadı Temel sözcüğünü Türkçe konuşan herkes bilir: bir yapının toprağa oturan alt kısmı, bir işin esası. Sözlükler bu sözcüğü Rumca themélion biçimine bağlar. Temel bugün yaygın bir soyadıdır. Kiraz, Fidan ve Fener de öyle. Hepsi Türkçeye Rumcadan geçmiş, zamanla Türkçe sözcük gibi kullanılmaya başlanmış adlardır. Akkiraz · Alayoğlu · Amasyalı · Anadol
- Ermenice kökenli soyadları 14 soyadı Türkçe ile Ermenice yüzyıllar boyunca komşu diller olarak konuşuldu. Komşu diller birbirine sözcük verir; bu iki dil de öyle yaptı. Bu sayfa, Türkçeye Ermeniceden geçen sözcükleri ve bu sözcüklerin soyadlarındaki yerini yalnızca dil açısından ele alır. Ararat · Arat · Artun · Erşen
- Kürtçe kökenli soyadları 8 soyadı Kürtçe, İrani diller ailesine bağlı bir dildir. Kaynaklar onun içinde Kurmancî gibi farklı kolları ayırır. Zazacanın bu aile içindeki yeri konusunda dilbilimciler farklı görüşler savunur. Bu sayfa, Türkçeye bu dillerden geçen sözcükleri ve soyadlarındaki yerlerini yalnızca dil açısından ele alır. Bese · Çako · Evin · Kalman
- Moğolca kökenli soyadları 54 soyadı Moğolca ile Türk dilleri arasındaki ilişki, dil tarihinin en çok tartışılan konularından biridir. İki dil grubu çok sayıda ortak sözcük taşır. Bu sözcüklerin ödünçlemeyle mi, yoksa çok eski bir ortak kökten mi geldiği konusunda dilbilimciler anlaşamaz. Bu sayfa o büyük tartışmaya girmez. Yalnızca sözlüklerin Moğolca kökenli gösterdiği sözcükleri ve adları ele alır. Aktulga · Alptemoçin · Altan · Anday
- Fransızca ve öteki Avrupa dillerinden soyadları 29 soyadı Fırtına bugün sıradan bir hava durumu sözcüğüdür. Kökeni ise İtalyancadır: sözlükler onu “talih” ve denizcilikte “bora” anlamı taşıyan fortuna sözcüğüne bağlar. Fırtına, Kaptan ve Volkan soyadları Avrupa dillerinden Türkçeye geçmiş sözcüklerdir. Bu sayfa Rumca dışındaki Avrupa dillerini bir arada ele alır: İtalyanca, Fransızca, Latince ve ötekiler. Aksel · Alabora · Barbarosoğlu · Barka
- Öteki dillerden soyadları 63 soyadı Türkçenin alıntı sözcükleri yalnızca Arapça, Farsça ve Avrupa dillerinden gelmez. Türk dilleri tarih boyunca Orta Asya’dan Balkanlara uzanan geniş bir alanda pek çok dille komşu oldu. Bu dillerin her biri Türkçeye az ya da çok sözcük bıraktı. Bu sayfa, sitenin öteki köken sayfalarında yer almayan bu küçük ama çeşitli katmanı toplar. Acun · Acuner · Ahıskalı · Akşit